Het Wapenveldse bedrijf Leadax is de grote winnaar van de Veluwse Innovatieprijs 2018. De finale vond plaats in Hotel Sparrenhorst in Nunspeet. Zowel het publiek als de vakjury waren enthousiast over de revolutionaire vernieuwing van Leadax. Het bedrijf is in staat om lood in tal van toepassingen te vervangen door een duurzamer en milieuvriendelijker product. Wereldwijd kan dit toegepast worden.

“Innovaties komen altijd voort uit een idee,” legt algemeen directeur Roeland van Delden uit. “Lood wordt al sinds jaar en dag gebruikt bij tal van toepassingen. Maar het is een toxisch metaal. Niet voor niets is het verdwenen uit verf, benzine en waterleidingen. Wij gingen een stap verder. We waren ervan overtuigd dat er een alternatief mogelijk was voor het gebruik van lood in de bouw. Na een aantal jaren van puzzelen en ontwikkelen kwamen we tot een product dat niet loodzwaar is. En dat makkelijker en sneller geproduceerd kan worden. Ons product is goedkoper en lijkt bovendien qua uiterlijk op lood.”

Tien genomineerden
De organisatie van de Veluwse Innovatieprijs is in handen van het Innovatiehuis van De Diamant van Midden-Nederland. Economic Board De Diamant is het samenwerkingsverband van bedrijfsleven, onderwijs en overheden op de Noord-Veluwe. In de eindronde moest Leadax het opnemen tegen negen andere genomineerden. De tegenstand was groot en varieerde tussen onder meer het automatisch strippen van schollen op vissersboten tot het eenvoudiger bestellen en afrekenen bij horecagelegenheden. En van een overzichtelijke monitor voor data-analyses tot het sluiten van de kringloop van reinigingsproducten voor zorginstellingen en horecabedrijven.

Criteria
De jury hanteert diverse criteria. De innovatie dient in een breder perspectief vernieuwend te zijn en maatschappelijke impact te hebben. Daarnaast moet het verdienmodel in orde zijn. Het is eveneens belangrijk dat de innovatie in uitvoering is of zo goed als klaar is voor uitvoering. De juryleden waren unaniem in hun oordeel dat Leadax ruimschoots voldoet aan alle criteria. Het publiek stemde eveneens in meerderheid voor de loodvervanger, zodat er twee trofeeën mee terug naar Wapenveld gingen.

Nicheproducten
Leadax is een ontwikkeling van Bitufa Waterproofing, een bedrijf dat zich oorspronkelijk richtte op dakbedekkingen en zich rond het begin van deze eeuw specialiseerde in nicheproducten. De eerste specialisatie was destijds ‘bitumineus afdichtingsmateriaal’.  Het unieke van dit eigen ontwikkelde product is een rek van duizend procent. Roeland van Delden: “Door dat extreme rekvermogen is het voor bouwers ideaal om mee te werken. Na de aanleg krimpt het weer automatisch terug naar de oorspronkelijke vorm. Het wordt gebruikt voor het waterdicht maken van kelders. Dat gebeurt vooral in het Midden-Oosten. Nog steeds verkopen we dit product, dat luistert naar de naam FlexoBit, in grote hoeveelheden in vijftien landen. Bitufa was eerder gevestigd in Apeldoorn. In 2005 verhuisde het bedrijf naar Wapenveld, waar een aanzienlijk grotere productiecapaciteit gerealiseerd kon worden. Dat heeft ertoe geleid dat het Middellands Zeegebied een forse afzetmarkt voor ons is geworden. Er gaat bijvoorbeeld jaarlijks een gigantische hoeveelheid FlexoBit alleen al naar Turkije.”

Duurzaamheid
“We zijn altijd op zoek naar nieuwe uitdagingen,” vervolgt hij, “waarbij we het liefst iets bij willen dragen aan duurzaamheid, zonder het businessmodel uit het oog te verliezen. Rond 2015 zijn we potentiële markten gaan onderzoeken. Toen kwamen we tot de conclusie dat lood weliswaar een fantastisch afdichtingsmateriaal is, maar tegelijkertijd is dit metaal grotendeels verdwenen uit onze leefomgeving vanwege het giftige karakter. Er zijn nog maar twee toepassingen van lood: dat is in batterijen en in de vorm van loodslabben. Die laatste toepassing wordt gebruikt voor de waterkering. Om bijvoorbeeld de schoorsteen of de dakkapel waterdicht aan te sluiten op het dak en om de spouwmuur te isoleren. In onze woningen is er meestal op ruim tien verschillende plekken lood gebruikt. In weer en wind laat lood toxische resten na en het is onbekend waar die blijven.”

Doorbraak
Vanuit de overtuiging dat het zeer waarschijnlijk is dat lood binnen niet al te lange tijd verboden wordt voor toepassingen in de bouw, is Roeland van Delden met zijn team de zoektocht begonnen naar een product dat lood kan vervangen. “Met als uitgangspunt dat het binnen tien jaar in de hele wereld kan worden gebruikt.”

“Dat was ambitieus,” zegt financieel directeur Henk-Jan Lip. “Zeker als je bedenkt dat er geen vraag vanuit de markt is om dit product te ontwikkelen. Het is geboren vanuit het idee om een vervanger voor lood te maken, waar straks niemand omheen kan. We moeten dus de vraag zelf creëren.”

Roeland van Delden: “Het moeilijke was om iets te vinden met dezelfde eigenschappen als lood. Het metaal wordt niet voor niets al zo lang gebruikt. Het nieuwe materiaal moest dus even goed of zelfs beter verwerkbaar zijn dan lood, minder zwaar zijn, goedkoper zijn en het liefst circulair, dus uit een afvalstroom, geproduceerd kunnen worden. Er ontstond een doorbraak in het proces toen we op het spoor kwamen van een afvalstroom pvb. Die afkorting staat voor polyvinylbutyral. Het is een polymeer die verwerkt wordt tot transparante, klevende folies. De folies worden het vaakst gebruikt tussen twee lagen veiligheidsglas in auto’s en krijgen bij ons een volgende fase in de kringloop als belangrijke grondstof voor Leadax.

Henk-Jan Lip: “We hebben inmiddels een patent op dit product in Europa, USA en Canada. De receptuur is dusdanig dat het zowel in de ijzige kou als bij tropische temperaturen gebruikt kan worden. Daarmee hebben we een uniform product om universeel lood te vervangen.”

Missie
Na drie jaar ontwikkeling kon de loodvervanger in productie genomen worden. De bedrijfsnaam en productnaam werd Leadax. De bedoeling was overigens de schrijfwijze lead-ex, met een knipoog naar het afscheid van lood. Die naam bleek echter al vastgelegd. “Geen probleem,” vindt de algemeen directeur, “Leadax klinkt precies hetzelfde.

Begin 2017 hebben we het product geïntroduceerd tijdens de Bouwbeurs in Utrecht. Nu, amper twee jaar verder, verkopen we het in dertien landen, inclusief Australië en de Verenigde Staten. Onze missie blijft om lood wereldwijd te vervangen door Leadax. Om die missie te laten slagen moeten we hard groeien. In de volle overtuiging dat het gaat lukken, bouwen we nu een nieuwe bedrijfshal met een afmeting van maar liefst 6500 vierkante meter. Daarin komt een productielijn van 55 meter lang, alleen voor Leadax.”

Vol trots
“Door de dubbele verovering van de Veluwse Innovatieprijs is onze ‘mindset’ verschoven,” besluit Roeland van Delden. “De publiciteit rondom de prijs leverde veel aandacht op in de landelijke media. Op de Noord-Veluwe zijn we meestal bescheiden over onze prestaties. Wij nemen nu de handschoen op om in de volle breedte te vertellen waar we goed in zijn. We zijn uitgenodigd voor het nationale evenement ‘Duurzame Dinsdag’. We durven nu vol trots alle positieve aspecten van ‘Leadax’ uit te dragen. Bijvoorbeeld dat we een analyse hebben uitgevoerd van de levenscyclus van het product. Daaruit blijkt dat we daarmee 54 procent beter uitkomen dan lood. En inmiddels kunnen we Leadax ook weer hergebruiken. Ook daarmee is de cirkel rond.”

 

- Advertentie -