De wereld staat voor majeure uitdagingen en het zal ook niemand (zijn) ontgaan dat er grote veranderingen plaatsvinden. In ons land en elders groeien de maatschappelijke tegenstellingen tussen jong en oud, arm en rijk, laagopgeleid en hoogopgeleid en Westers en niet-Westers. Er wordt hevig geprotesteerd door Gele Hesjes in Frankrijk en klimaatjongeren in Nederland en België. En in Duitsland neemt de politieke onrust zienderogen toe. Recente verkiezingen veranderden radicaal de politieke machtsverhoudingen, waarbij gevestigde partijen zetels moesten inleveren ten gunste van nieuwe spelers.

Ook onze economie verandert snel en transitieagenda’s zijn hot. Productieprocessen en verdienmodellen veranderen door procesautomatisering, robotisering, digitalisering en Internet of Things. Traditionele sectoren zoals de drukkerijsector staan onder grotere (concurrentie)druk en bedrijven met gevestigde namen leggen het loodje, waardoor duizenden banen verdwijnen. Om over de grote gevolgen en risico’s van de Brexit en de sluimerende handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en China nog maar te zwijgen.

Vanwege de Parijse klimaatafspraken maken landen stringent beleid op het gebied van klimaat en energie en wordt de fossiele energievoorziening afgebouwd voor een betere CO2-footprint. Er komen steeds meer zonneparken en windparken, die een grote impact hebben op de ruimtelijke en landschappelijke inrichting. Hoewel windparken in Drenthe tot heftig lokaal verzet leiden, is dit voor velen een ver-van-mijn-bed-show. En terwijl kernenergie in ons land enigszins bespreekbaar wordt, waarschuwen honderden wetenschappers uit meer dan 50 landen voor de desastreuze afname van de soortenrijkdom (biodiversiteit).

Nu onze wereld in transitie is, merkt iedereen wel iets van de veranderingen op het gebied van maatschappij, economie en technologie. Enerzijds leidt dit tot nieuwe dynamiek en innovatie. Maar anderzijds ontstaan nieuwe vragen en onrust. Zo voorspelden Oxford-economen in 2013 dat 47% van de banen in Amerika door automatisering zou verdwijnen. OESO-onderzoek uit 2016 gaat uit van 9% van de banen in Amerika en 10% in Nederland. Maar recent onderzoek van McKinsey gaat uit van 5%. Hoe dan ook is evident dat automatisering en digitalisering leiden tot grote veranderingen van taken en dat er banen zullen verdwijnen. Maar het goede nieuws is dat er ook veel andere taken en nieuwe banen zullen ontstaan.

Zo werkt energietransitie door in de hele economie, niet alleen in de bedrijven, die (in)direct actief zijn in de energiesector, maar ook in de procesindustrie, logistiek en de land- en tuinbouw. De energietransitie levert in Overijssel levert in de periode tot 2030 naar schatting 12.500 nieuwe banen in de dienstverlening, elektrotechniek, machinebouw en onderwijs op. En in Gelderland zal het aantal nieuwe banen zelfs groter zijn.

Een maatschappij en economie in transitie vragen om alertheid en verandervermogen van de overheid, bedrijfsleven en onderwijsinstellingen. Maar we hebben ook zelf een belangrijke rol en verantwoordelijkheid bij het realiseren van de transitieagenda’s: werkgevers, werkenden, studenten, werklozen en het onbenutte arbeidspotentieel. Een ‘Leven Lang Leren’ is voor iedereen van toepassing. De hamvraag of we zelf voldoende tot transitie in staat zullen zijn?

- Advertentie -