In betrekkelijke korte tijd is het arbeidsmarktoverschot in krapte omgeslagen. Al enige tijd hebben steeds meer bedrijven moeite om goed opgeleid en gekwalificeerde arbeidskrachten te vinden. De krapte is goed merkbaar in ondermeer de sectoren bouw, ICT, installatietechniek, zorg en logistiek. Dit alles leidt niet alleen tot een dynamische arbeidsmarkt, maar ook tot vertragingen in (bouw)projecten en belemmeringen van de verdere groei van onze regionale economie.

Begin 2018 heeft de SER Overijssel haar eerste advies uitgebracht over het mbo 2 en 3 beroepsonderwijs in relatie tot de regionale arbeidsmarkt en de herijking van het provinciale arbeidsmarktbeleid. En medio maart 2019 is het tweede SER-advies ‘Vakmensen gevraagd, nu en straks!’ gepresenteerd (zie ook www.seroverijssel.nl). En dit leidde zelfs tot Kamervragen.

In Nederland heeft 43 % van de beroepsbevolking een middelbare opleiding, en het belang van dit middensegment voor onze economie is dan ook erg groot. In Overijssel is het percentage met 46 % zelfs nog iets hoger: er zijn 230.000 werkende mbo-ers (waarvan 130.000 met maximaal een 3 opleiding) en 60.000 mbo-studenten. En van de 106.000 bedrijfsvestigingen behoort maar liefst 99 % tot het mkb. Het mkb en het mbo-beroepsonderwijs vormen dan ook de ruggengraat van onze economie.

Automatisering, robotisering en digitalisering hebben grote gevolgen voor de economische processen in vrijwel alle sectoren. Banen veranderen of verdwijnen en nieuwe banen ontstaan door de ontwikkelingen op het gebied van energietransitie, klimaataanpak, verduurzaming van de landbouw en transities in de zorg en de logistiek. Nu de hele economie in transitie is, zijn het toekomstbestendig maken en houden van de regionale economie, de beroepsbevolking en de beroepsopleidingen belangrijke uitdagingen voor de komende jaren.

De vaardigheden (‘skills’), die van arbeidskrachten worden gevraagd, veranderen voortdurend en dit stelt ook hoge(re) eigen aan de aansluiting tussen mbo-beroepsonderwijs en arbeidsmarkt. En voor werkenden wordt een ‘Leven Lang Leren’ (of ‘Leven Lang Ontwikkelen’) steeds belangrijker.

De snelle veranderingen in de economie en op de arbeidsmarkt stellen niet alleen eisen aan werkenden en studenten, maar ook aan de onderwijsinstellingen: die hebben Kwaliteitsagenda’s voor de komende jaren opgesteld, die mede zijn gebaseerd op grondige analyses van de omgevings en de arbeidsmarkt. En eind 2018 is er een provinciaal Arbeidsmarktdashboard met informatie over loopbaan- en beroepskeuzes ontwikkeld.

De SER Overijssel adviseert om grootschalig te investeren in toekomstbestendig onderwijs. Onze onderwijsinstellingen, bedrijven en overheden hebben veel te winnen door nog beter te anticiperen en samen te werken in de beroepskolom en tussen sectoren. Daarbij zijn het arbeidsmarktdashboard, pilotprojecten, flexibel en modulair (deeltijd) onderwijs, loopbaanbegeleiding en een Leven Lang Ontwikkelen belangrijke succesfactoren. Ook verdient het imago van het mbo verdere versterking, temeer omdat goed onderwijs en goed opgeleide vakmensen nu en in de toekomst van levensbelang zijn, mede in het licht van uitdagingen als de grootschalige energietransitie.

- Advertentie -