Als het aan de overheid ligt, rijden in 2020 maar liefst 200.000 elektrische voertuigen op de Nederlandse wegen. Hiermee moet de CO2-reductie fors worden teruggedrongen en de luchtkwaliteit sterk verbeterd. Met deze ambitie als drijfveer initieerde het toenmalige ministerie van Verkeer en Waterstaat in 2009 het ‘Proeftuinprogramma hybride en elektrisch rijden’. Een pakket subsidies van tien miljoen euro moet ertoe leiden dat snel meer ervaring wordt opgedaan met elektrisch rijden. Voor 47 projecten werd een aanvraag ingediend. AgentschapNL (inmiddels opgegaan in de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) selecteerde hieruit negen initiatieven, variërend van elektrische taxi’s en Greenwheelauto’s tot vuilniswagens en de inzet van trucks voor stadsdistributie.

Altijd schoner

Bij een rapportage in maart 2012 meldde AgentschapNL dat veel proeftuinprojecten te maken hadden met vertraging en technische problemen. Voertuigen waren nog niet beschikbaar, de infrastructuur was nog niet operationeel. De begin dit jaar gepubliceerde tussentijdse evaluatie laat een divers beeld zien. Elektrisch en hybride rijden blijkt in de praktijk schoon, gebruiksvriendelijk en veilig. Tijdens de proeftuinprojecten deed zich tot nu toe geen enkel incident voor. Ook in milieuopzicht zijn de resultaten positief. Zowel volledig elektrische als plug-in hybride voertuigen blijken altijd schoner dan vergelijkbare conventionele auto’s. Zelfs als met een hybride niet elektrisch wordt gereden. Verder zijn gebruikers veelal redelijk tevreden over de voertuigen.

Actieradius beperkt

Niet alle initiatieven verliepen voorspoedig. Zo konden bij een tweetal projecten met stedelijke distributie de eerste voertuigen pas in het najaar van 2013 worden ingezet. Het Greenwheelproject mislukte en werd gestopt; datzelfde gold voor de Greencabtaxi’s. Een lonende exploitatie hiervan bleek niet mogelijk. Elektrische-

Vooral door fiscale prikkels is het animo voor milieuvriendelijke personenauto’s fors toegenomen. Eind 2013 stonden al 30.000 elektrische en plug-in hybride auto’s geregistreerd. Ten opzichte van een jaar eerder betekent dit een verdubbeling van het aantal volledig elektrische voertuigen. Bij plug-in hybrides is zelfs sprake van een vervijfvoudiging. De vraag is of bij beroepsmatig goederen- en personenvervoer ook zo’n snelle opkomst van elektrische alternatieven mogelijk is. Een door de overheid geïnitieerd proeftuinprogramma moet inzicht geven in de kansen en knelpunten.

taxi’s zijn wellicht wel succesvol inzetbaar voor contractvervoer, aldus de evaluatie. De acht elektrische vuilniswagens die afvalverwerker Van Gansewinkel inzette bleken daarentegen goed te voldoen, al lag de kostprijs per lediging door de beperkte actieradius 34% boven het huidige niveau.

60% is haalbaar

Voor het proeftuinproject ‘Rotterdam Test Elektrisch Rijden’ schaften gemeente, Stedin en Eneco in totaal 75 elektrische auto’s en plug-in hybrides van verschillende merken aan. Uit de resultaten blijkt onder meer dat bij een buitentemperatuur van 15 graden het energieverbruik 40% lager ligt dan bij nul graden. Rijden op de snelweg vraagt zo’n 15 tot 20% meer energie, terwijl een zuinige in plaats van onzuinige rijstijl 20% tot 30% aan energieverbruik scheelt. Daarbij zijn de onderlinge ver-

Grote stappen, sneller thuis

verschillen tussen de merken groot. Op basis van inzetbaarheid en actieradius zou 60% van de lichte bestelvoertuigen van de gemeente Rotterdam elektrisch kunnen rijden, luidt de conclusie. Meer algemeen zorgen de grenzen aan de inzet van volledig elektrische aandrijving logischerwijs nog voor beperkingen. Ervaringen uit de proeftuinen in verschillende sectoren (verhuizingen, goederendistributie, taxivervoer en afval-inzameling) maken duidelijk dat elektrisch vervoer vooralsnog het best kan worden ingezet voor specifi eke toepassingen waarbij de benodigde actieradius niet te groot is en de ritten goed in te plannen zijn. Door het gebruik van hybride voertuigen kan de inzet verder worden uitgebreid.

Zwaarste truck van Europa

Onderdeel van de proeftuinen is een project met nul-emissie bij stedelijke distributie. Verschillende transporteurs kunnen ervaring opdoen met negen volledig elektrische vrachtvoertuigen. De eerste van deze door Hytruck geproduceerde auto’s zijn eind 2013 gaan rijden. Hieronder als opmerkelijke blikvanger de zwaarste elektrische vrachtauto van Europa. Het gaat om een samen met Heineken ontwikkelde 19-tons elektrische distributietruck. Het netto laadvermogen bedraagt ruim 9 ton, de actieradius reikt tot 200 kilometer dankzij een Li-Ion batterijpakket van 160 kWh. Tweede voorbeeld is een lichte 12-tons truck, gebaseerd op de DAF LF 45 en voorzien van een extra groot batterijpakket. Hierdoor is de laadtijd beperkt tot maximaal 5 uur en kan 220 tot 250 kilometer worden gereden.

NEW COOL VOOR ALBERT HEIJN

De Herman Wijffels Innovatieprijs is uitgegroeid tot dé bekroning van duurzame innovaties. Vorig jaar meldde organisator Rabobank een recordaantal van 743 inzendingen. Een van de dertien genomineerden was Twan Heetkamp Trailers. Aanleiding voor hun nominatie was The New Cool, een groene koeltrailer die door het benutten van zowel zonne- als remenergie de koelmotor op elektriciteit laat lopen. Deze innovatieve koeltrailer verbruikt daardoor geen diesel en stoot dus geen CO2 uit. Ook is minder lawaai bij het laden en lossen. Daarnaast heeft de trailer een stille motor en ontbreekt de tank. Het afgelopen jaar heeft Twan Heetkamp Trailers onder meer gebruikt om de techniek van The New Cool verder te perfectioneren. Ook werden wegdektesten uitgevoerd op de DAF-testbaan. De Herman Wijffels Innovatieprijs ging helaas aan de neus van de Venlose trailerbouwer voorbij. Wel kondigde het bedrijf op Ecomobiel aan dat het prototype van The New Cool door logistiek dienstverlener Post Kogeko ingezet gaat worden om winkels van Albert Heijn te bevoorraden.

Door de reikwijdtes van deze elektrische trucks verwachten de initiatiefnemers dat vervoerders bij stedelijke distributie geen concessies hoeven te doen. Als het gaat om de milieueffecten is de impact per voertuig aanzienlijk groter dan bij personenauto’s. Met de Heineken-truck wordt een jaarlijkse besparing van de uitstoot van stikstofoxide gerealiseerd die gelijk is aan 25 personenauto’s. De fijnstofbesparing komt overeen met de uitstoot van tien personenauto’s, terwijl jaarlijks 22 ton CO2 wordt bespaard.

Urgentie

Beide elektrische trucks uit het proeftuinprogramma waren in oktober vorig jaar prominent aanwezig op Ecomobiel. De vijfde editie van deze vakbeurs gaf inzicht in de toekomst van groen rijden, varen en vliegen. Ecomobiel stond in het teken van duurzame oplossingen die op dit moment al inzetbaar zijn. Het centrale thema ‘Stop Thinking, Start Acting!’ gaf de urgentie van het onderwerp aan. Naast de presentaties van standhouders vonden diverse workshops en debatten plaats. Ook waren er co-events zoals de nieuwe vakbeurs Ecologistiek, waarbij de nadruk lag op innovaties in transport en logistiek. Met een consumentenavond benadrukte de organisatie dat duurzame mobiliteit de markt en dus ook de consument heeft bereikt.

Strategische agenda

Ecomobiel 2013 trok meer dan 4.000 bezoekers, een groei van ruim negentien procent ten opzichte van 2012. Hoewel exposanten veelal met kleinere stands deelnamen dan in het voorgaande jaar groeide hun aantal ook, van 151 naar 166. Uit de bezoekersevaluatie blijkt dat fleeten mobiliteitsmanagement steeds prominenter op de strategische agenda staat, zowel binnen de private als de publieke sector. ‘Er zijn twee keer zoveel bezoe-

Fiscale stimulansen missen hun uitwerking niet

kers geweest die zich binnen hun organisaties direct met dit onderwerp bezighouden,’ meldt directeur Fedde van der Woude van organisator 54Events. Ook het aantal bezoekers dat in alternatieve brandstoffen is geïnteresseerd nam toe, van 17 naar 23%. Van het totale bezoekersaantal was evenals de vorige editie ruim de helft eind- of medebeslisser met betrekking tot aankopen en investeringen. Twee derde was afkomstig uit het bedrijfsleven, de rest had een overheidsachtergrond. Daarbinnen nam het aantal geïnteresseerden vanuit gemeenten met 10% toe tot 56%.

Grote stappen

De toename van deelnemers en bezoekers aan een evenement als Ecomobiel geeft aan dat duurzame mobiliteit steeds meer leeft in Nederland. De groeiende populariteit van elektrische en hybride auto’s maakt duidelijk dat fiscale stimulansen door de overheid hun uitwerking niet missen. Aangezien de stijging van het aantal voertuigen waarschijnlijk een gunstig effect heeft op de betaalbaarheid van elektrisch rijden, is de kans groot dat hierdoor inderdaad het beoogde vliegwieleffect optreedt. Als het gaat om het terugdringen van uitstoot levert de inzet van elektrische en hybride transportvoertuigen per auto meer rendement op. Grote stappen, sneller thuis, maar de benodigde investeringen liggen op een fors hoger niveau. Daarom is het proeftuinprogramma een prima manier om in de praktijk uit te vinden waar kansen liggen. Niet alle projecten zijn succesvol, maar ook mislukkingen leveren relevante informatie op. Op basis van de uitkomsten kunnen bedrijven en overheden gefundeerde keuzes maken. Positief is dat ook het proeftuinprogramma fungeert als vliegwiel. Uit de evaluatie blijkt dat de inzet van tien miljoen euro door de overheid heeft geleid tot een veelvoud aan investeringen van private partijen. Denk hierbij aan voertuigen en laadpunten, maar ook aan onderzoek en communicatie. Verder ontstaat door de ontwikkeling naar substantieel meer elektrisch vervoer ook een nieuwe industrie. Dat biedt zeker kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven.

- Advertentie -